Sjedinjene Američke Države i Iran približavaju se postizanju preliminarnog memoranduma o razumevanju koji bi mogao da označi završetak aktuelnog sukoba i otvori put za detaljnije pregovore o iranskom nuklearnom programu, navode američki zvaničnici i izvori upoznati sa pregovorima, objavio je Axios.
Prema tim navodima, Vašington očekuje odgovor Teherana o ključnim tačkama sporazuma u narednih 48 sati. Iako dogovor još nije finalizovan, izvori ocenjuju da su strane najbliže sporazumu od početka krize.
Predloženi dokument, koji sadrži 14 tačaka, predviđa obavezu Irana da uvede moratorijum na obogaćivanje uranijuma, uz postepeno ukidanje američkih sankcija i deblokadu zamrznutih iranskih sredstava. Takođe bi bio obuhvaćen i blaži režim ograničenja plovidbe kroz Ormuski moreuz.
Plan bi formalno označio kraj neprijateljstava i pokrenuo 30-dnevni okvir za pregovore o sveobuhvatnom sporazumu, koji bi uključivao nuklearna ograničenja, slobodu plovidbe i ekonomske mere. Kao moguće lokacije narednih razgovora pominju se Islamabad i Ženeva.
Američki zvaničnici navode da bi tokom tog perioda bile postepeno ublažavane iranske restrikcije na plovidbu, kao i američke pomorske mere, uz mogućnost njihovog ponovnog aktiviranja ukoliko pregovori propadnu.
Ključno sporno pitanje ostaje trajanje moratorijuma na obogaćivanje uranijuma. Prema izvorima, Sjedinjene Američke Države traže period do 20 godina, Iran predlaže pet, dok se razmatraju kompromisi u rasponu od 12 do 15 godina. Nakon isteka, Iranu bi moglo biti dozvoljeno nisko obogaćivanje.
Predlog takođe predviđa da se Iran obaveže da neće razvijati nuklearno oružje i da prihvati pojačan režim međunarodnih inspekcija, uključujući nenajavljene kontrole. Razmatra se i iznošenje visoko obogaćenog uranijuma iz zemlje, što je jedan od ključnih zahteva Vašingtona.
Američka administracija procenjuje da postoje unutrašnje podele u iranskom rukovodstvu koje bi mogle otežati postizanje konačnog dogovora, dok deo američkih zvaničnika ostaje skeptičan prema ishodu.
Odluka američkog predsednika Donalda Trampa da odustane od planirane vojne operacije u Ormuskom moreuzu, prema navodima izvora, povezana je sa napretkom pregovora i pokušajem očuvanja krhkog primirja.
Američki državni sekretar Marko Rubio ocenio je da je reč o složenom i tehnički zahtevnom procesu, naglašavajući potrebu za jasnim diplomatskim okvirom, ali je istovremeno izrazio sumnju u spremnost iranskog rukovodstva da postigne dogovor.
BONUS VIDEO:
Komentari (0)