Genealoška istraživanja pokazala su da je glumac Džoni Dep osmi praunuk Elizabet Ki Grinstid – žene čija je životna priča, iako danas malo poznata, predstavljala prekretnicu u ranoj istoriji ropstva u američkim kolonijama. Vezu je otkrila genealoška platforma Ancestry.com, istražujući poreklo Depa, dok je snimao film “Usamljeni rendžer”, u kojem je tumačio lik Tonta.
Ko je bila Elizabet Ki
Elizabet Ki Grinstid rođena je oko 1630. godine u okrugu Vorik u Virdžiniji, kao ćerka porobljene majke afričkog porekla i njenog belog engleskog oca, imućnog plantažera Tomasa Kija. Iako joj je otac bio slobodan Englez, po tadašnjim običajima status deteta pratio je status majke, pa je Elizabet od rođenja smatrana robinjom.
Nakon očeve smrti, mladu Elizabet je preuzeo staratelj koji ju je, umesto da je, kako je bilo dogovoreno, povede natrag u Englesku, prodao, odnosno prepustio kolonisti Džonu Motramu u okrugu Nortamberlend. Tamo je provela narednih petnaestak godina.
Presudna sudska bitka iz 1656. godine
Nakon Motramove smrti 1655. godine, Elizabet i njeno malo dete tretirani su kao njegova imovina. Tu nepravdu je odlučila da ospori pred sudom.
Ovde je važno ispraviti jednu često ponavljanu netačnost: Elizabet se nije zastupala sama pred sudom, kako se ponekad tvrdi. Njen slučaj je pred sudom vodio Vilijam Grinstid, engleski useljenik i po zanimanju advokat, sa kojim je Elizabet u međuvremenu dobila dete i sa kojim se kasnije i venčala. Njihova argumentacija počivala je na dva stuba: činjenici da joj je otac bio slobodan Englez, prema tadašnjem engleskom common law-u, i tvrdnji da je odavno odslužila rok svog ugovorenog služenja (indentured servitude), koji je trajao znatno duže od uobičajenih pet do sedam godina.
Sud je 21. jula 1656. godine presudio u njenu korist. Elizabet i njeno dete, Džon Grinstid, dobili su slobodu. Istoričari je danas opisuju kao jednu od prvih osoba mešovitog porekla u Trinaest kolonija koja je uspešno sudskim putem izborila oslobođenje od ropstva – ne kao apsolutno prvu ženu koja je to učinila, kako se ponekad pojednostavljeno navodi u popularnim tekstovima, već kao jednu od najranije zabeleženih i pravno najznačajnijih takvih slučajeva. Njen slučaj je, ipak, odigrao ulogu u kasnijem pooštravanju kolonijalnih zakona o ropstvu zasnovanom na poreklu majke.
Kako se veza sa Depom uspostavlja
Prema genealoškim zapisima sajta FamousKin i istraživanju koje je sproveo Ancestry.com, loza koja povezuje Elizabet Ki Grinstid i Džonija Depa prati se generaciju po generaciju do porodice Grinstid iz okruga Baren u Kentakiju. Dep, rođen u mestu Ovensboro u Kentakiju, potomak je Viole Meti Grinstid, svoje babe, preko oca Džona Kristofera Depa Drugog.
Zanimljivo, ista genealoška linija povezuje Elizabet Ki i sa pevačicama iz devedesetih godina popularne R&B grupe 702– Iriš, LeMišom i Oriš Grinstid – koje i danas nose njeno prezime.
Simbolika iza otkrića
Vest o Depovom poreklu privukla je posebnu pažnju upravo zbog konteksta u kom je objavljena – istraživanje je sprovedeno tokom snimanja filma “Usamljeni rendžer”, u kojem su Dep i njegov kolega Armi Hamer na filmu tumačili likove koji se bore za pravdu, dok su njihovi stvarni preci, kako je tada primetila agencija AP, tu istu borbu vodili u stvarnom životu. Hamer je, s druge strane, otkrio sopstveno indijansko poreklo.
Priča Elizabet Ki Grinstid, iako danas retko pominjana u udžbenicima, ostaje jedan od najranijih zabeleženih primera pravne borbe protiv ropstva u istoriji Severne Amerike – i podsetnik da genealoška stabla poznatih ličnosti ponekad kriju priče važnije od bilo koje uloge koju su odigrale na filmu.
Komentari (0)