Među kolonadama, dvorištima i senovitim uglovima hrama Dendera, u blizini Luksora, danima šeta mačka koju posetioci i lokalno osoblje odavno znaju po imenu — Sesi. Njena fotografija, koju je snimio fotograf Bred Flauerdju obišla je društvene mreže i skrenula pažnju hiljada ljudi na ovu neobičnu, ali dirljivu scenu-mačku koja slobodno luta jednim od najstarijih i najbolje očuvanih svetilišta drevnog Egipta.
Hram star više od dva milenijuma
Hramski kompleks Dendera, posvećen boginji Hator, nalazi se oko 60 kilometara severno od Luksora i predstavlja jedno od najočuvanijih svetilišta iz perioda stare egipatske civilizacije. Iako je sadašnja građevina podignuta krajem faraonskog perioda, tokom Ptolemejske ere, arheološki nalazi ukazuju da je lokacija bila verski i administrativni centar još od Šeste dinastije, oko 2320. godine pre nove ere, dok pojedini izvori pominju i ranije građevine na istom mestu koje potiču čak iz vremena faraona Pepija I. Danas je hram poznat po očuvanom kamenom krovu, masivnim stubovima, podzemnim kriptama i zidovima prekrivenim hijeroglifima, zbog čega privlači brojne turiste iz celog sveta.
Sesi i njena svakodnevna rutina
Prema opisima posetilaca i fotografa koji je prati, Sesi provodi dane šetajući između stubova i po dvorištima hrama, često se pojavljujući iznenada dok turisti razgledaju kompleks. Kada egipatska vrućina postane prevelika, povlači se u hladovinu pored kamenih zidova, gde ostaje sve dok temperatura ne opadne. Vremenom je postala toliko prepoznatljiv deo hrama, da je mnogi posetioci danas traže pogledom čim stignu, a nije redak slučaj da se nađe i u pozadini njihovih fotografija ispred drevnih reljefa.
Mačke u egipatskoj istoriji nisu slučajnost
Prisustvo mačke baš na ovakvom mestu nosi u sebi i simboličku težinu, s obzirom na to koliko su duboko mačke bile utkane u versko i svakodnevno bivstvovanje starih Egipćana. U egipatskoj mitologiji, boginja Bastet,u početku prikazivana sa lavljom glavom, a kasnije sa blažim, mačjim likom,bila je zaštitnica doma, plodnosti i porodice, i jedna od najpopularnijih boginja u čitavoj istoriji stare civilizacije. Njen glavni kult centar nalazio se u gradu Bubastis, gde su arheolozi krajem 19. veka otkrili ostatke njenog hrama i, prema pojedinim izvorima, i preko 300.000 mumifikovanih mačaka ostavljenih kao zavetne darove.
Poštovanje prema mačkama u starom Egiptu bilo je toliko veliko da je, prema antičkim izvorima poput istoričara Herodota, ubijanje mačke,čak i slučajno,moglo da se kazni smrću. Iako Sesi, naravno, nema nikakvu zvaničnu “versku” ulogu, niti je deo bilo kakvog organizovanog programa zaštite hramskih mačaka, njeno slobodno kretanje kroz drevne odaje, nehotice podseća posetioce na vekovnu vezu između ove životinje i egipatske kulture — vezu koja je, kako se čini, na simboličan način opstala do danas.
Neplanirana zvezda drevnog nasleđa
Za razliku od velikih hramova koji zahtevaju istorijsko objašnjenje da bi se u potpunosti razumeli, Sesina privlačnost je jednostavna i neposredna — ona je živi, opušteni kontrapunkt monumentalnoj drevnosti kamenih zidova. Njeno prisustvo, iako sasvim slučajno, danas doprinosi tome da hram Dendera ostane u sećanju posetilaca ne samo kao mesto drevne verske arhitekture, već i kao mesto neočekivanog, toplog susreta sa životinjom koja se, sasvim slobodno, ponaša kao da je oduvek tu i pripadala.
Komentari (0)