Nova analiza genetskog materijala iz kostiju vunastih mamuta pokazala je da su ljudi tokom ledenog doba ciljano lovili ženke ovih životinja, koje su predstavljale jedan od najvažnijih izvora hrane i sirovina za tadašnje zajednice.
Istraživanje, objavljeno u naučnom časopisu Current Biology, zasnovano je na analizi kostiju pronađenih na 11 arheoloških nalazišta u Poljskoj, Austriji, Češkoj, Nemačkoj i Rusiji.
Naučnici su uporedili drevnu DNK ukupno 521 mamuta koji su živeli u Evroaziji i Severnoj Americi tokom poslednjih oko 50.000 godina. Među kostima pronađenim na arheološkim lokalitetima čak 70 odsto pripadalo je ženkama, dok je na prirodnim nalazištima odnos bio obrnut – oko dve trećine ostataka činili su mužjaci.
Krda ženki bila lakša meta
Istraživači smatraju da su ljudi birali ženke zato što su, slično današnjim slonovima, živele u stabilnim krdima sa mladuncima i kretale se predvidljivim sezonskim rutama.
– Upravo ta predvidljivost verovatno je omogućavala ljudima ledenog doba da lakše pronađu krda koja su predvodile ženke – rekla je Hana Muts, glavna autorka istraživanja iz Centra za paleogenetiku u Stokholmu.
Jedno od mogućih objašnjenja jeste i to što ženke nisu napuštale mladunce, pa ih je bilo lakše opkoliti tokom lova. Uz to, bile su manje od mužjaka i samim tim manje opasne za lovce.
Odrasli mužjaci dostizali su težinu do šest tona i visinu od oko 3,4 metra u ramenima, dok su ženke bile teške oko četiri tone i visoke približno 2,9 metara.
Mamuti bili ključni za opstanak
Vunasti mamuti bili su izuzetno važni za zajednice ledenog doba. Njihovo meso i masnoća služili su za ishranu, koža za izradu odeće, dok su kosti i kljove korišćene za pravljenje alata, oružja i umetničkih predmeta. Najveće kosti često su služile i kao građevinski materijal za skloništa.
Na pojedinim kostima pronađeni su vrhovi kopalja i drugih projektila, što potvrđuje da su životinje ubijane tokom organizovanog lova.
Naučnici pretpostavljaju da su lovci koristili močvarna i blatnjava područja kako bi usporili mamute, a zatim ih napadali kopljima i drugim oružjem.
Poslednji mamuti živeli na ostrvu Vrangel
Najveće nalazište obuhvaćeno istraživanjem nalazi se kod Krakova u Poljskoj, gde su pronađeni ostaci više od stotinu mamuta, zajedno sa kamenim alatima i tragovima obrade mesa.
Mamuti su sa evropskog i severnoameričkog kopna nestali pre između 10.000 i 12.000 godina, nakon završetka poslednjeg ledenog doba, kada su otvorene travnate površine zamenile šume i močvare.
Poslednja poznata populacija opstala je na izolovanom ostrvu Vrangel, uz obalu Sibira, gde su mamuti živeli još oko 4.000 godina pre nego što su potpuno izumrli.
Tokom istraživanja naučnici su kod jednog mamuta sa ostrva Vrangel otkrili retku genetsku anomaliju poznatu kao mozaicizam X0/XX, zbog koje jedinka nije bila biološki ni mužjak ni ženka. Istraživači za sada ne mogu da utvrde da li je ta pojava bila posledica male izolovane populacije ili pojedinačne razvojne anomalije.
BONUS VIDEO:
Komentari (0)