Srpska pravoslavna crkva i njeni vernici danas obeležavaju praznik posvećen Svetom sveštenomučeniku Grigoriju, poznatom i kao Grigorije Prosvetitelj, koji je ostao upamćen po širenju hrišćanstva i nepokolebljivoj veri uprkos dugogodišnjem progonstvu i stradanju.
Sveti Grigorije poticao je iz ugledne porodice povezane sa persijskom i jermenskom carskom dinastijom. Zbog sukoba između dve vladarske porodice napustio je rodni kraj i otišao u Kesariju Kapadokijsku, gde je prihvatio hrišćanstvo i zasnovao porodicu.
U braku je dobio dvojicu sinova, Ortana i Arostana, koje je kasnije usmerio ka crkvenoj službi.
Nakon smrti supruge vratio se u Jermeniju, gde je stupio u službu cara Tiridata. Njihov odnos bio je dobar sve dok vladar nije saznao da Grigorije ispoveda hrišćansku veru.
Četrnaest godina proveo u jami zbog vere
Car Tiridat pokušavao je da ga natera da se odrekne hrišćanstva, ali Grigorije nije pristajao na to. Zbog svoje istrajnosti bio je izložen mučenju, a potom bačen u duboku jamu ispunjenu otrovnim materijama, u kojoj je, prema predanju, proveo čak 14 godina.
Za to vreme Tiridat je nastavio progon hrišćana. Tokom jednog od pohoda njegova vojska upala je u ženski manastir, gde je ubijeno 37 monahinja, među kojima je bila i igumanija Gajanija.
Nedugo nakon tog događaja, prema crkvenom predanju, car je izgubio razum.
Njegovoj sestri se potom u snu pojavio čovek koji joj je otkrio da će Tiridat ozdraviti ukoliko Grigorije bude oslobođen iz zatočeništva.
Grigorije je izveden iz jame, nakon čega je, kako predanje govori, izlečio cara i krstio ga. Tiridat je potom prihvatio hrišćanstvo i imenovao Grigorija za episkopa Jermenije.
Ostao upamćen kao Grigorije Prosvetitelj
Tokom svoje crkvene službe Grigorije je imao značajnu ulogu u širenju hrišćanstva. Osnivao je škole, postavljao učitelje, rukopolagao sveštenike i podizao brojne crkve i manastire.
Njegova misionarska delatnost nije bila ograničena samo na Jermeniju, već je hrišćansku veru širio i među Persijancima, Asircima i Miđanima.
Zbog velikog doprinosa verskom obrazovanju i pokrštavanju naroda dobio je naziv Grigorije Prosvetitelj.
Preminuo je 335. godine, u dubokoj starosti, a na mestu episkopa nasledio ga je sin Arostan.
Sveti Mihail, prvi mitropolit Kijevski
Pravoslavna crkva danas se seća i Svetog Mihaila, prvog mitropolita Kijevskog, koji je imao važnu ulogu u širenju hrišćanstva na prostorima Rusije.
Na zahtev velikog kneza Vladimira, carigradski patrijarh poslao ga je u Rusiju sa zadatkom da pokrštava stanovništvo i organizuje crkveni život.
Sveti Mihail širio je hrišćanstvo u Kijevu, Novgorodu, Rostovu i drugim mestima, postavljao episkope i sveštenike, a zaslužan je i za postavljanje temelja Mihailovskog manastira u Kijevu.
Misionare je upućivao i među Bugare i Tatare, doprinoseći širenju hrišćanske vere.
Preminuo je 992. godine, a njegove mošti, prema crkvenom predanju, počivaju u Kijevsko-pečerskoj lavri.
BONUS VIDEO:
Komentari (0)